Nghệ sĩ trẻ cải lương: Từ “chiếc áo vừa vặn” đến khát vọng làm mới sân khấu truyền thống

21/05/2026, 13:51

Sáng 19-5, tại Nhà hát Trần Hữu Trang, Cuộc thi Tài năng diễn viên cải lương toàn quốc 2026 tiếp tục mang đến không khí tranh tài sôi nổi cùng nhiều dấu ấn nghệ thuật đáng chú ý từ các diễn viên trẻ.

Không chỉ là sân chơi nghề nghiệp, cuộc thi năm nay còn cho thấy nỗ lực gìn giữ và làm mới nghệ thuật cải lương từ thế hệ kế thừa — những người đang chọn bước đi nghiêm túc trên hành trình giữ gìn văn hóa cội nguồn bằng ngôn ngữ sân khấu truyền thống.

Khi lựa chọn vai diễn trở thành tuyên ngôn nghề nghiệp

Theo Triệu Trung Kiên, Phó Giám đốc Nhà hát Nghệ thuật Truyền thống Quốc gia Việt Nam, cuộc thi là cơ hội để nghệ sĩ trẻ lan tỏa tinh thần sáng tạo và mang đến cho sân khấu cải lương những nhân tố mới.

Điểm đáng chú ý trong buổi thi sáng 19-5 là nhiều đơn vị nghệ thuật không lựa chọn hướng đi an toàn mà mạnh dạn trao cho diễn viên trẻ những vai diễn có chiều sâu tâm lý và độ khó cao.

Đoàn nghệ thuật cải lương Vàm Cỏ mang đến ba màu sắc biểu diễn khác nhau, cho thấy sự đầu tư nghiêm túc trong định hướng xây dựng lớp nghệ sĩ kế thừa.

Trong trích đoạn “Thành Cát Tư Hãn”, Nguyễn Trần Minh gây chú ý khi thể hiện hình tượng nhân vật lịch sử với thần thái sân khấu vững vàng cùng khả năng xử lý chuyển biến tâm lý khá linh hoạt.

Trong khi đó, Trương Huỳnh Anh Nhi với vai Hoàng hậu Ca Ông trong trích đoạn “Đế đô sóng cả” lại lựa chọn hướng đi giàu nội tâm. Điều đáng ghi nhận là nữ diễn viên không cố tạo cảm giác “quá sức” mà tiếp cận nhân vật bằng sự vừa vặn với tuổi nghề và khả năng biểu đạt hiện tại.

Chính sự tiết chế ấy giúp phần thể hiện trở nên chân thật và cho thấy tư duy nghề đáng khích lệ: hiểu nhân vật để đi cùng nhân vật, thay vì chỉ tìm kiếm hiệu ứng sân khấu tức thời.

Nỗ lực làm mới cải lương bằng tư duy biểu diễn hiện đại

Một trong những phần thi tạo nhiều chú ý là vai Kép hát của Trọng Tánh trong trích đoạn “Diễn kịch một mình” của tác giả Lê Duy Hạnh.

Đây là dạng vai độc diễn có nhiều lớp nghĩa về nghề diễn và thân phận người nghệ sĩ. Thí sinh cho thấy nỗ lực tìm nhịp kể hiện đại cho cải lương khi không kéo dài cảm xúc quá mức mà tập trung tạo điểm rơi ở những câu thoại giàu chiều sâu.

Lối xử lý này cho thấy sự chuyển động của cải lương hôm nay — nơi diễn viên không chỉ ca đúng, diễn đúng mà còn phải kể được câu chuyện bằng tiết tấu sân khấu phù hợp với cảm nhận khán giả đương đại.

Dẫu vẫn còn những chi tiết cần hoàn thiện, tinh thần dám thử sức với dạng vai khó là tín hiệu tích cực cho hành trình đổi mới nghệ thuật truyền thống từ chính lớp nghệ sĩ trẻ.

Cảm xúc chân thật vẫn là sức mạnh lớn nhất của sân khấu cải lương

Một trong những tiết mục nhận được nhiều sự đồng cảm trong buổi thi là phần thể hiện của Bích Trâm với vai Thị Bình trong trích đoạn cải lương “Lôi Vũ”, đại diện cho Vũ Luân Entertainment.

Không lựa chọn lối diễn phô diễn kỹ thuật, Bích Trâm đi vào cảm xúc nhân vật bằng sự tiết chế và nền tảng nghề vững vàng. Cách xử lý hơi ca ổn định, nhả chữ rõ và biết tạo khoảng lặng đúng lúc giúp nhân vật có không gian “thở” cùng khán giả.

Điều tạo nên sức nặng cho tiết mục không nằm ở sự cầu kỳ hình thức, mà ở cảm giác chân thực — khi người xem không còn nhìn thấy một diễn viên đang thi, mà nhìn thấy nhân vật đang sống trên sân khấu.

Kỳ vọng vào thế hệ kế thừa của cải lương

Qua những phần thi sáng 19-5, có thể thấy các đơn vị nghệ thuật đang đầu tư nghiêm túc hơn cho việc đào tạo và định hướng diễn viên trẻ.

Điều đáng quý không chỉ nằm ở mục tiêu giành huy chương, mà là hành trình xây dựng một thế hệ nghệ sĩ có bản lĩnh nghề nghiệp, có cá tính nghệ thuật và đủ tình yêu để tiếp tục đứng trên sân khấu bằng tiếng nói riêng của mình.

Trong bối cảnh nghệ thuật truyền thống đứng trước nhiều cạnh tranh của đời sống hiện đại, những người trẻ hôm nay đang cho thấy một tín hiệu đáng mừng: cải lương vẫn có sức hút, vẫn có người kế tục và vẫn đang được làm mới bằng khát vọng sáng tạo trên nền giá trị văn hóa cội nguồn dân tộc.

Thu Hương tổng hợp