Nghề làm trống Bình An trở thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

06/07/2026, 09:20

Nghề làm trống Bình An (Tây Ninh) chính thức được ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, ghi nhận hơn 150 năm gìn giữ nghề truyền thống và mở ra cơ hội bảo tồn, phát huy giá trị làng nghề trong thời đại mới.

Sau hơn 150 năm hình thành và phát triển, nghề làm trống Bình An tại Tây Ninh chính thức được ghi danh vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Sự ghi nhận không chỉ tôn vinh kỹ thuật chế tác thủ công độc đáo mà còn khẳng định giá trị của một làng nghề đã bền bỉ lưu giữ âm thanh, nhịp điệu và bản sắc văn hóa Việt qua nhiều thế hệ.

Hơn một thế kỷ gìn giữ nghề truyền thống

Ảnh: TT

Làng nghề trống Bình An có lịch sử hơn 150 năm, được hình thành từ thế kỷ XIX và phát triển theo hình thức cha truyền con nối. Qua nhiều thế hệ, các nghệ nhân vẫn gìn giữ những bí quyết chế tác truyền thống, tạo nên thương hiệu trống nổi tiếng của vùng Nam Bộ, phục vụ hoạt động văn hóa, tín ngưỡng, giáo dục và lễ hội trên khắp cả nước.

Mỗi chiếc trống là kết tinh của tri thức dân gian

Điểm đặc sắc của nghề làm trống Bình An nằm ở quy trình chế tác hoàn toàn thủ công với hơn 20 công đoạn. Người thợ phải lựa chọn gỗ, xử lý tang trống, tuyển chọn da trâu, căng mặt trống và đặc biệt là căn chỉnh âm thanh bằng kinh nghiệm và thính giác, không phụ thuộc vào máy móc.

Chính hệ thống kỹ thuật, kinh nghiệm và bí quyết được truyền từ đời này sang đời khác đã tạo nên giá trị của nghề như một kho tàng tri thức dân gian độc đáo.

Danh hiệu là động lực để giữ nghề

Một nghệ nhân làng nghề Bình An tỉ mỉ thực hiện các công đoạn thủ công để hoàn thiện chiếc trống truyền thống. Ảnh: TT

Việc được ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia là sự ghi nhận đối với công sức của nhiều thế hệ nghệ nhân đã gìn giữ nghề truyền thống. Theo chính quyền địa phương và các nghệ nhân, danh hiệu không chỉ là niềm tự hào mà còn tạo động lực để tiếp tục truyền nghề, thu hút lớp trẻ gắn bó với nghề và phát triển sản phẩm trong bối cảnh hội nhập.

Bảo tồn gắn với phát triển

Hiện nay, làng nghề có hơn 20 cơ sở sản xuất thường xuyên. Sản phẩm không chỉ phục vụ thị trường trong nước mà còn được xuất khẩu đến nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ. Việc kết hợp bảo tồn nghề truyền thống với phát triển du lịch, trải nghiệm làng nghề và quảng bá sản phẩm được kỳ vọng sẽ mở ra hướng phát triển bền vững cho cộng đồng địa phương.

Giữ hồn Việt từ tiếng trống truyền đời

Mỗi chiếc trống Bình An phải trải qua hơn 20 công đoạn chế tác thủ công nghiêm ngặt trước khi xuất xưởng. Ảnh: TT

Mỗi chiếc trống Bình An không chỉ là một nhạc cụ mà còn lưu giữ ký ức về làng nghề, tinh thần lao động và sự sáng tạo của người Việt. Việc nghề làm trống được ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia góp phần khẳng định giá trị của các nghề truyền thống trong đời sống đương đại, đồng thời tiếp thêm động lực để những "di sản sống" tiếp tục được trao truyền cho các thế hệ mai sau.

Thu Hương tổng hợp