Chàng trai Tày gìn giữ hồn Then từ những trái bầu

02/07/2026, 11:44

Chàng trai dân tộc Tày Nông Quang Lễ tự trồng bầu làm đàn tính, học hát Then và lan tỏa di sản văn hóa dân tộc bằng tình yêu, lao động và sự tiếp nối của thế hệ trẻ.

Sinh ra trong gia đình có truyền thống hát Then, đàn tính, Nông Quang Lễ đã sớm nuôi dưỡng tình yêu với di sản văn hóa dân tộc Tày. Từ những giàn bầu tự tay chăm sóc đến tiếng đàn tính ngân vang giữa bản làng, hành trình của chàng trai trẻ là minh chứng cho cách thế hệ mới đang tiếp nối và lan tỏa những giá trị truyền thống bằng chính đam mê và sự bền bỉ.

Lớn lên cùng tiếng Then và đàn tính

Ngay từ nhỏ, Nông Quang Lễ đã được sống trong không gian văn hóa Then của gia đình. Mẹ là nghệ nhân Mã Thị Dạy, bác ruột là nghệ nhân Mã Trung Trực, vì thế tiếng đàn tính và những làn điệu Then đã trở thành một phần tuổi thơ của em. Hiện Quang Lễ theo học tại Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc với mong muốn được đào tạo bài bản để tiếp tục gìn giữ di sản quê hương.

Những trái bầu nuôi dưỡng tiếng đàn

Điểm đặc biệt trong câu chuyện của Quang Lễ là việc em tự chăm sóc gần 4.000 m² giàn bầu. Những quả bầu đạt tiêu chuẩn sau thu hoạch sẽ được dùng để chế tác đàn tính – nhạc cụ gắn liền với nghệ thuật Then của người Tày.

Với em, mỗi trái bầu không chỉ mang lại thu nhập mà còn là nguyên liệu để tạo nên những cây đàn, góp phần duy trì một loại hình nghệ thuật truyền thống.

Gìn giữ di sản bằng lao động và học tập

Song song với việc học văn hóa và nghệ thuật, Quang Lễ dành nhiều thời gian chăm sóc vườn bầu, tham gia biểu diễn hát Then và đàn tính trong các chương trình văn hóa của địa phương. Sự kết hợp giữa lao động, học tập và thực hành nghệ thuật giúp em hiểu sâu hơn giá trị của di sản mà mình đang theo đuổi.

Truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ

Không chỉ biểu diễn thành thạo nhiều làn điệu Then cổ, Quang Lễ còn tích cực tham gia các hoạt động quảng bá văn hóa và được ghi nhận vì những đóng góp trong việc lan tỏa nghệ thuật Then Việt Bắc. Theo các giảng viên và cán bộ địa phương, em là một trong những gương mặt trẻ tiêu biểu, góp phần truyền cảm hứng để nhiều bạn trẻ quan tâm hơn đến di sản dân tộc.

Giữ hồn Việt từ những điều bình dị

Câu chuyện của Nông Quang Lễ cho thấy bảo tồn di sản không chỉ diễn ra trên sân khấu hay trong các lễ hội mà bắt đầu từ những việc làm giản dị mỗi ngày. Từ việc trồng bầu làm đàn tính đến gìn giữ những làn điệu Then, người trẻ đang chứng minh rằng di sản sẽ tiếp tục sống khi được tiếp nối bằng tình yêu, tri thức và trách nhiệm đối với văn hóa dân tộc.

Thủy Tiên tổng hợp